جهش تولید | سه‌شنبه، ۱۹ فروردین ۱۳۹۹

معدن مس قلعه زری در 185 کیلومتری جنوب غربی بیرجند - نمایش محتوای خبر

 

 

معدن مس قلعه زری در 185 کیلومتری جنوب غربی بیرجند

معدن مس قلعه زری در کنار روستای قلعه زری ، در 185 کیلومتری جنوب غربی بیرجند و در حاشیه کویر قرار گرفته است .

از زمان های بسیار دور و گفته می شود حتی در قرن های قبل از اسلام آثاری به دست آمده که نشان می دهد با ابزاری بسیار ابتدایی از این معدن بهره برداری می شده است . حتی تونل های قدیمی از آن عهد وجود دارد . 42 سال قبل یک باستان شناس آلمانی از روی همان وسایل ابتدایی استخراج طلا در قدیم ، پی به وجود فلز گرانبهای این معدن برد و در واقع آن را برای قرون جدید کشف کرد . شرکتی با نام شرکت کوهستان بعدها به بهره برداری از این معدن پرداخت . پس از آن شرکت لوت با کسب امتیاز از وزارت صنایع و معادن ، استخراج را برعهده گرفت . در سال 1348 یک شرکت ژاپنی عملیات اکتشاف را عهده دار می شود . در سال 1353 دو شرکت ژاپنی دیگر عهده دار کار بهره برداری می شوند . بعدها شرکت دیگری به نام میناک با شرکت لوت ، شرکت میناکان را تشکیل می دهند که قرارداد با ژاپنی ها به قوت خود باقیمانده و سنگ معدن پس از تلخیص به ژاپن حمل می شده است .

کانسار مس رگه ای قلعه زری از ذخایر قابل توجه مس در ایران می باشد که به علت عیار بالای مس ، از اهمیت خاصی برخوردار است . ذخیره مزبور از ادوار گذشته در منطقه قلعه زری شناخته شده و آثار حفاری های قدیم (کارهای معدنکاری قدیمی یا کارهای شدادی) در امتداد رگه های پرعیار آن قابل مشاهده  می باشد .

موادی که از تونل ها به آسیاب ها می روند و خرد می شوند ، در قسمت های بعدی به صورت مایع در می آیند و سپس وقتی که مواد از محلول جدا می شوند ، با فشار باد خشک شده و توسط ریل به انبار حمل می شوند . این دستگاه ها سنگ معدنی با عیار 2 تا 3 درصد را گرفته و موادی با عیار حدود 24 درصد کالکوپریت تحویل می دهند . در این ترکیبات مس به عنوان کانی اصلی کالکوپریت و سپس کانی های آهن دار مثل پریت و لیمونیت ، گانس و طلا و نقره اهمیت اقتصادی دارند .

در حال حاضر معدن توسعه یافته است  و تعداد هفت  چاه در آن حفر شده است .  از نظر نحوه استخراج به دلیل رگه ای بودن معدن از چاه های عمودی استفاده کرده اند که این چاه ها در فاصله مشخص از رگه قرار گرفته اند و معمولا تونل میانبری از چاه تا فاصله رگه حفر شده است . طبقات معدن بسته به استخراج معدن که از نوع شیرین کش و انباری می باشد ، بین 35  تا 40 متر در نظر گرفته شده است که طول هر طبقه در رگه را امتداد داده و به بلوک های 50 متری تقسیم کرده اند .

در وجه تسميه معدن قلعه زری چنین نوشته شده است که : در ادبيات قديم ايران اساسا زماني از كلمه زر استفاده مي شده به آثار طلا در منطقه اي برخورد كنند . به همين جهت اگر كلمه زر به صورت پيشوند و يا پسوند در داخل جمله اي قرار مي گرفت ، نشانه طلا در مكاني خاص بود مانند كوه زرد دامغان به طوري كه حمدالله مستوفي در اين مورد گفته است كه در خاك ناحيه كوه زر منطقه دامغان مي توان پلاك هاي طلا پيدا كرد يا مثال هاي ديگر چون در تربت حيدريه يا زر شوران قلعه زري نيز از اين امر مستثني نيست . هر چند كه اين ناحيه داراي مس فراوان است اما از آنجايي كه در گذشته آثار طلا در اين منطقه يافت شده است به اين نام معروف شده است .

منبع : وب سایت صدا و سیمای خراسان جنوبی