رونق تولید ملی | چهارشنبه، ۲۶ تیر ۱۳۹۸

خانه پردلی - نمایش محتوای نوروز

 

 

خانه پردلی

 

يكي از خانه های قديمي كه نمونه بارز و چشمگير منازل سنتي در مناطق نيمه كويري است «خانه پردلي» بيرجند است.

فضاي ورودي اين بنا را سردري با نقوش آجري برجسته ظريف نشان مي دهد، سقف اين سردر به صورت قوس تيز كار شده و بعد از عبور از درگاه، فضايي به شكل مربع قرار دارد كه سقف آن به صورت گنبد عرقچين است كه پوشش مزبور از زير سقف با رنگ هاي مختلف كه در مركز آن تبديل به ستاره مي شود آذين شده اين مكان هشتي منزل محسوب شده و راه پله اي هم در آن وجود دارد كه فضاي اتصال به پشت بام است.

بعد از هشتي دالان قرار دارد كه راه ورود به ميانسرا از طريق همين عنصر صورت مي گيرد.

كف ميان سرا پايين تر از كف دالان و هشتي قرار گرفته و معماري آن شامل اتاق هاي اطراف، نماي ستونها و آب نماي آن است.

قسمت اصلي صحن مربوط به ستون هايي مي شود كه از زير سقف پيش ايوان شروع شده و به كف صحن مي رسد اين فرم بيان كننده اسلوب معماري تركي مي باشد كه از كشور روسيه الهام گرفته شده است. ستون هاي به كار رفته در اين منزل داراي شالي مدور و پاستون هايي به صورت مربع است كه سه قوس هلالي اين ستون ها را به هم مرتبط كرده و شكل زيبايي به وجود آورده است. در روي اين قوس هاي هلالي دو كتيبه كه مضمون لا حول ولا قوة الاباالله دارد، قرار گرفته است.

بالاي بام پيش ايوان نيز از تيغه هاي آفتاب شكن استفاده شده و در مصالح به كار رفته در ستون هاي مزبور از داخل گچ و از بيرون به وسيله آجرهاي هلالي كوچك براي فرم دادن به آن استفاده شده است. اتاق بالا خانه اين منزل در پشت 2 ستون قرار گرفته كه داخل آن تعدادي طاقچه هاي تزئيني به كار رفته و بيشتر تزئينات آن مربوط به بدنه خارجي آن است كه تزئينات مزبور شامل گچبري هاي مختلف گل و گياه كه در يك كتيبه مثلثي شكل گرد هم آمده اند، مي باشد و اين عناصر در روي سردر و پنجره ها به كار رفته و دو نيم ستون نيز در كنج ديوارهاي پيش ايوان تعبيه شده است.

اتاق هاي ديگر اين منزل شامل اتاق پنج دري است كه در سمت شرقي ميانسرا قرار گرفته و سردري با قوس هلالي دارد كه به طور كلي اين اتاق شامل مواردي چون طاقچه، طاق نما و پستو مي شود سقف اين اتاق به صورت كليل آذري و پنجره به كار رفته در آن به شكل مشبك مي باشد. اتاق ديگر در سمت غربي ميانسرا واقع است كه ورودي آن از طريق يك دالان صورت مي گيرد، اتاقي است كه بسيار ساده و فقط يك رف تزئيني در بدنه ديوار آن به وجود آمده و سقف اين اتاق به صورت كليل آذري و پنجره هاي آن نيز مشبك مي باشد.

طبقه هم كف زير پيش ايوان اين منزل شامل انباري كوچك در بدنه شرقي ميانسرا و2 اتاق كنار آن است كه يكي از اتاق ها داراي سقف هلالي و طاقچه دار مي باشد كه يك پنجره در آن تعبيه شده است، اتاق ديگر نيز داراي مساحت كم و سقف آن به صورت هلالي كار شده است و نشيمن گاه تابستاني بوده است. سرويس بهداشتي اين منزل نيز در جبهه جنوبي ميانسرا واقع شده كه به صورت دستشويي و حمام بوده و در حال حاضر اين قسمت تغيير پيدا كرده و از حالت قبلي خود خارج شده است. زير زمين منزل در سمت غربي ميانسرا واقع شده كه فضاي ارتباطي به آن از طريق يك رشته پلكان صورت مي گيرد كه سقف هلالي دارد و طاقچه هاي متعددي در آن به وجود آمده است.

آشپزخانه از ديگر قسمت هاي اين منزل به شمار مي رود كه در كنج شمالي ميانسرا واقع شده و سكوهاي مختلفي دارد كه طاقچه هايي در بالاي آن ايجاد شده است.

منزل پردلي با مشخصات فوق نمايانگر يك منزل سنتي است كه مصالح به كار رفته در آن آجر، گچ و آهك مي باشد.

خانه پردلی مربوط به دوره قاجار است و در بیرجند،  محله چهاردرخت ـ خیابان شهید منتظری واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۱ مرداد ۱۳۷۶ با شماره ثبت ۱۸۸۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

رای شما
میانگین (0 آرا)
The average rating is 0.0 stars out of 5.